Định nghĩa

1. Động từ:
   • Làm cho xong, làm một cách chiếu lệ, qua loa: Hành động thực hiện một việc gì đó không với sự cẩn thận, tận tâm mà chỉ nhằm mục đích hoàn thành cho có, cho xong chuyện.
   • Đối phó, xử lý một cách tạm bợ: Giải quyết một tình huống hoặc vấn đề một cách sơ sài, không triệt để.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Công việc này quan trọng, đừng nên qua lần. (Công việc này quan trọng, đừng nên làm một cách chiếu lệ cho xong.)
  • Anh ấy chỉ qua lần bài tập về nhà nên bị điểm kém. (Anh ấy chỉ làm bài tập về nhà một cách qua loa nên bị điểm kém.)
  • "Trời mưa nước chảy qua sân, Tôi lấy ông lão qua lần mà thôi." (Ca dao) (Trời mưa nước chảy qua sân, Tôi lấy ông lão cho xong việc mà thôi.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Làm việc gì một cách qua lần": Diễn tả thái độ làm việc cẩu thả, không chú tâm đến chất lượng, chỉ nhằm mục đích hình thức.

  • Hắn làm mọi thứ một cách qua lần, chẳng coi trọng kết quả. (Hắn làm mọi thứ một cách chiếu lệ, chẳng coi trọng kết quả.)

• Dùng để miêu tả sự đối phó trong các mối quan hệ hoặc trách nhiệm:

  • Đừng qua lần lời hứa với trẻ con, chúng sẽ nhớ rất lâu. (Đừng thực hiện lời hứa với trẻ con một cách chiếu lệ, chúng sẽ nhớ rất lâu.)

Biến thể và từ gần giống

• Qua loa (tính từ/ phó từ): Có nghĩa tương tự, chỉ sự sơ sài, không kỹ lưỡng.

  • Anh kiểm tra qua loa rồi ký tên. (Anh kiểm tra sơ sài rồi ký tên.)

• Chiếu lệ (động từ/ tính từ): Làm cho có hình thức, cho phải phép, không thực chất.

  • Buổi họp chỉ diễn ra một cách chiếu lệ. (Buổi họp chỉ diễn ra cho có hình thức.)

Từ đồng nghĩa

• Làm cho xong chuyện: Thực hiện với mục đích chính là kết thúc việc đó.
• Đối phó: Giải quyết tạm thời, không xuất phát từ sự nghiêm túc.
• Qua quýt: Làm nhanh, sơ sài (thường dùng trong khẩu ngữ).

Từ trái nghĩa

• Cẩn thận: Làm việc với sự chú ý, tỉ mỉ.
• Chu đáo: Làm việc đầy đủ, kỹ lưỡng và có trách nhiệm.
• Tận tâm: Dốc hết tâm sức, nhiệt tình vào việc gì đó.

Lưu ý sử dụng

• Từ "qua lần" thường mang sắc thái tiêu cực, phê phán thái độ làm việc thiếu trách nhiệm.
• Trong văn nói hiện đại, "qua loa" được sử dụng phổ biến hơn "qua lần". Tuy nhiên, "qua lần" vẫn xuất hiện trong văn chương, đặc biệt là trong các câu ca dao, tục ngữ để giữ vần điệu.

1. Cho xong chuyện: Trời mưa nước chảy qua sân, Tôi lấy ông lão qua lần mà thôi (cd).